Çin'den Sınav Kopyasına Karşı Radikal Çözüm: Yapay Zeka Devleri Sınav Süresince Kapatılıyor!

Eğitim dünyasının yeni baş ağrısı olan yapay zeka destekli kopya girişimleri, küresel ölçekte okulları ve yetkilileri zor durumda bırakıyor. Ancak Çin, bu soruna karşı oldukça kararlı ve teknolojik bir çözümle öne çıkıyor: Sınav dönemlerinde yapay zeka şirketleri, sohbet robotlarının belirli özelliklerini geçici olarak askıya alıyor. Bu durum, teknolojinin hem bir tehdit hem de bir çözüm olarak nasıl konumlandırılabileceğine dair çarpıcı bir örnek teşkil ediyor.

Gaokao Döneminde Yapay Zeka Sohbet Robotlarına "Sınav Molası"

Çin'in en popüler yapay zeka uygulamalarının geliştiricileri, ülkenin en önemli sınavı olan Gaokao (Ulusal Yükseköğretim Giriş Sınavı) süresince hizmetlerini kısıtlama kararı aldı. Bu devasa sınav, 13.3 milyondan fazla öğrencinin kaderini belirlediği için, kopya girişimlerine karşı alınan önlemler de en üst düzeyde tutuluyor.

• Alibaba'nın Qwen ve ByteDance'in (TikTok'un sahibi) Doubao gibi popüler sohbet robotları, sınav sorularıyla ilgili görselleri tanıyıp cevaplamalarını sağlayan resim tanıma özelliklerini devre dışı bıraktı.

• Tencent'in Yuanbao ve Moonshot şirketinin Kimi gibi diğer büyük oyuncular ise daha da ileri giderek, fotoğraf tanıma servislerini sınav dönemi boyunca tamamen kapattı.

• Çin yapay zeka endüstrisinin gözdesi olan ve yılın başlarında piyasalarda kısa süreli bir çalkantıya neden olan DeepSeek, kullanıcılara yaptığı açıklamada, "üniversite giriş sınavında adaleti sağlamak amacıyla" belirli saatlerde özelliklerinin kullanılamayacağını duyurdu.

Bu kısıtlamaların ne kadar ciddi olduğunu gösteren bir örnek ise sosyal medyada paylaşıldı. Bir Çinli kullanıcı, Doubao'ya bir sınav sorusunun fotoğrafını yüklediğinde, sohbet robotundan şu net cevabı aldı: "Üniversite giriş sınavı süresince, ilgili gereklilikler uyarınca soru yanıtlama hizmeti askıya alınmıştır." Kullanıcının sorunun sınavla ilgili olmadığı yönündeki ısrarları da aynı otomatik yanıtla karşılandı.

Madalyonun Diğer Yüzü: Gözetmenler Yapay Zeka ile Kopya Avında

İşin ilginç yanı ise, öğrencilerin yapay zeka kullanımı yasaklanırken, sınav güvenliğini sağlayan yetkililerin bu teknolojiden sonuna kadar faydalanması. Çin, sınav salonlarında kopya girişimlerini tespit etmek için gelişmiş bir gözetim sistemi kurmuş durumda.

• Sınav merkezlerinde, yapay zeka destekli kameralar öğrencilerin "anormal davranışlarını" izliyor.

• Bu sistem, insan gözetmenlerin gözünden kaçabilecek fısıltılar, bir başkasının kağıdına tekrar tekrar bakma, şüpheli vücut hareketleri gibi en ufak detayları bile anında tespit ederek yetkilileri uyarıyor.

Bu durum, yapay zekanın eğitimdeki ikili rolünü gözler önüne seriyor: Bir yanda öğrenciler için potansiyel bir kopya aracı iken, diğer yanda kurumlar için kopya önleyici bir süper güç haline geliyor.

Küresel Perspektif: Çin ve ABD'nin Farklı Yaklaşımları

Çin'in bu merkeziyetçi ve yasaklayıcı yaklaşımı, dünyanın diğer bölgelerindeki durumla keskin bir tezat oluşturuyor. Özellikle ABD'de yapay zeka ile kopya çekme sorunu, geçen yılın ağustos ayından bu yana "salgın" boyutuna ulaşmış durumda.

• ABD'de Durum: Bazı velilerin, çocuklarını yapay zeka kullandığı için cezalandıran okullara dava açtığı vakalar görüldü. Hatta bir öğrencinin, profesörünün ders notlarını ve sunumlarını ChatGPT ile hazırladığını öğrenince 8.000 dolarlık öğrenim ücretinin iadesini talep etmesi gibi ilginç olaylar yaşandı.

• ABD'nin Çözüm Arayışı: Bazı ABD okulları, teknolojiye karşı bir önlem olarak geleneksel kağıt kalem sınavlarına geri dönmeyi deniyor. Ancak hükümetin genel eğilimi, yapay zekayı yasaklamaktan çok, onu eğitime entegre etmenin yollarını bulmaya odaklanmış durumda.

Eğitimde Yeni Bir Denge Arayışı

Çin'in sınav dönemlerinde yapay zekaya getirdiği geçici kısıtlamalar, teknoloji ve eğitim arasındaki hassas dengeyi bulma çabasında atılmış radikal bir adım. Öğrencilerin telefon veya dizüstü bilgisayar gibi cihazları sokamadığı Gaokao gibi sıkı kontrol edilen bir sınavda bile yapay zekanın bir risk olarak görülmesi, bu teknolojinin ne kadar sızmacı ve erişilebilir hale geldiğinin bir kanıtı.

Bu olay, gelecekte eğitim sistemlerinin yapay zeka ile nasıl bir ilişki kuracağına dair önemli soruları beraberinde getiriyor: Tamamen yasaklamak bir çözüm mü, yoksa teknolojiyi etik kurallar çerçevesinde eğitimin bir parçası haline getirmek mi daha sürdürülebilir? Çin'in bu "dijital karartma" uygulaması, şimdilik etkili bir önlem gibi görünse de, uzun vadede yapay zekanın eğitimdeki rolü üzerine küresel bir tartışmayı alevlendireceği kesin.